سؤالات ادبیات تخصصی ( فارسی و علوم و فنون ادبی ) سال یازدهم انسانی ، ویژه عید « گروه الف »

1 ـ در كدام يك از ابيات زير تشخيص ديده نمي شود؟

1 )جان به لب داريم و همچون صبح خندانيم ما / دست و تيغ عشق را زخم نمايانيم ما

2 )از سياهي داغ ما هرگز نمي آيد برون / در سواد آفرينش آب حيوانيم ما

3 )از شبيخون خمار صبحدم آسوده ايم / مستي دنبال هدار چشم خوبانيم ما

4 )خرقه از ما مي ستاند نافۀ مشكين نفس / از هواداران آن زلف پريشانيم ما

2 ـ در كدام يك از ابيات زير« آینه » در معنای استعاری به کار رفته است ؟

1 )نظير دوست نديدم اگرچه از مه و مهر / نهادم آينه ها در مقابل رخ دوست

2 ) روي تو مگر آينۀ لطف الهي است / حقا كه چنين است و در اين روي و ريا نيست

3) آينه آن روز كه گيري به دست / خود شكن آن روز مشو خودپرست

4 ) آينه ات داني چرا غمّاز نيست؟ / چون كه زنگار از رخش ممتاز نيست

3 ـ خوشه هاي هجايي زير مربوط به كدام بيت است؟

  ـ ـ u ـ / ـ ـ u ـ / ـ ـ u ـ / ـ ـ u ـ

1 )هركه جز ماهي ز آبش سير شد / هركه بي روزي است روزش دير شد

2 ) در رفتن جان از بدن گويند هر نوعي سخن / من خود به چشم خويشتن ديدم كه جانم  مي رود

3 ) ريشۀ نخل كهن سال از جوان افزونتر است / بیش تر دل بستگی باشد به دنیا پیر را

4 ) درخت دوستي بنشان كه كام دل به بار آرد / نهال دشمني بركن كه رنج بي شمار آرد

4 ـ كدام يك از گزينه هاي زير درباره قرن دهم نادرست است؟

1 )در اين قرن حكومت در دست جانشينان تيمور بود            2 ) سبك عراقي در نيمۀ اول اين قرن به اوج خود رسيده است.

3 )در سال هاي اين قرن، شعر لطيف و فصيح بابافغاني رونق داشت                4 )مكتب وقوع، بازتاب اجتماعي قرن دهم بود.

5 ـ در قرن دهم........ كه محل اجتماع شعرا و فضلا بود، از ديدگاه ادبي توسعه يافت و همزمان با آن ادبيات در ........... رشد كرد.

1 )شيراز-  هند                       2 )اصفهان-  عراق                       3 ) اصفهان -  هند                     4 ) شيراز-  عر اق

 

6 ـ کدام شاعر در سرودن شعر مذهبی مشهور است ؟

1) وحشی بافقی               2) محتشم کاشانی                       3) کلیم کاشانی                              4) صائب تبریزی  

7ـ  کدام گزینه از ویژگی های سبک عراقی نیست؟

1 )تثبیت جایگاه تخلص در غزل                                                                        2 )توجه شاعران به علوم ادبی

3) روی آوردن ادیبان به صنایعی مثل معما پردازی                                           4 ) رواج قالب شعری غزل و قصیده  

8 ـ کدام یک از گزینه های زیر مهم ترین ویژگی زبانی شعر سبک عراقی است؟

1 )  به کار گیری نشانة « مر » در کنار مفعول                2 )  جایگزین شدن حرف « در »  به جای « اندر »

3 )درآمیختگی مختصات نو و کهن                               4 (به کار گیری لغات عربی به جای لغات فارسی اصیل

9ـ کدام اثر در مورد بیان حقایق عرفانی و ذکر احوال عارفان نوشته شده است؟

 1 )نفحات الانس             2(تذکرة دولت شاه                         3(تذکره الاولیا                        4 )1 و 3

10 ـ  نام نويسندگان آثار زير به ترتيب در كدام گزينه وجود دارد؟

« انوار سهيلي-  بابرنامه-  محاكمة اللغتين »

1 )نصرالله منشي-  اميرعلي شير نوايي-  ظهيرالدين بابر                 2 ) اميرعلي شير نوايي-  واعظ كاشفي-  ظهيرالدين بابر

3 )نصرالله منشي-  ظهيرالدين بابر-  اميرعلي شير نوايي                4) واعظ كاشفي-  ظهيرالدين بابر-  اميرعلي شير نوايي

11 ـ در کدام گزینه « گر» معنایی متفاوت دارد؟

1 )تو شاهی وگر اژدها پیکری                                                2 ) روز ها گر رفت، گو رو باک نیست

3 )گرچه بس آلوده در راه آمدم                                            4 ) گر تو می دانی حسابش درست

12ـ در بیت« بپوئید کاین مهتر آهرمن است/ جهان آفرین را به دل دشمن است »مهترآهرمن « و« بپوئید »به ترتیب یعنی :

1 )اقرار کنید ـ ابلیس           2 )پایداری کنید ـ کاوه        3 )حرکت کنید ـ ضحّاک                        4)جستجو کنید ـ فریدون

13 ـ معنای کدام واژه نادرست است؟

1 )نَوند:اسب                      2 )درای: پتک                          3 )یکایک: ناگهان                                4 )غو: گودال

14 ـ « بریده دل از ترس گیهان خدیو «یعنی :

1 )نا امیدی از لطف خدا          2 ) عدم توجه به خشم ضحاک             3) نهراسیدن از خداوند              4 ) قطع امید از سرنوشت

15 ـ کدام آرایه ادبی در بیت مقابل نیامده است ؟ « صدای سم سمند سپیده می آید یلی که سینه ظلمت دریده می آید «

1 )استعاره                            2 ) واج آرایی                                   3 ) کنایه                          4 ) جناس

16 ـ مفهوم کدام بیت از عبارت «مردان، بار را به نیروی همّت کشند، نه به قوّت تن» دور است؟

1)به همّت برآر از ستیهنده شور  /   که بازوی هّت به از دست زور

 2)کسی را که همّت بلند اوفتد    /   مرادش کم اندر کمند اوفتد

 3)همّت بلند دار که پرواز در هوا  / عاشق به بال همّت و عنقا به پر کند

 4)شبنم از همّت به خورشید بلنداختر رسید / چون بلند افتاد همّت، کارِ بال و پر کند

17 ـ معنای واژه‌های «توقیع» و « وبال» به ترتیب با کدام واژه‌های زیر تناسب دارد؟

1)مثال- حشم                   2)صلت- حمیّت                      3) مخنقه- علّت                 4) رقعه- وزر

18 ـ متن زير به معرفي كدام شاعر سبك عراقي پرداخته است؟

« وي از غزل پردازان برجستۀ قرن هشتم است؛ شاعري كه غزل او بر حافظ نيز تأثير گذار بوده و حافظ خود نيز در يكي از سروده هايش بر اين مسئله تأكيد نموده است . »

1 )سعدي                           2 ) ابن يمين                          3 ) مولوي                       4 )خواجو

19 ـ در كدام عبارت معني واژه مشخص شده، نادرست است؟

1 )و من به آغاجي خادم مي دادم و خيرخير جواب مي آوردم (سريع) 2 ) جامه ها افگندند و شراعي بر وي كشيدند ( لباس )

3)تا نزديك نمازپيشين، از اين مهمّات فارغ شده بود( نماز ظهر )     4ـ بانگ و هزاهز و غريو خاست. امير برخاست ( غوغا )

20 ـ رابطۀ معنايي( ترادف ، تضاد ، تضمن ، تناسب ) واژ ه هاي مشخص شده در كدام عبارتبه بقیه، متفاوت است؟

1 )به شاگردان خويش و بهمستحقّان و درويشان ده                                           2 ) علّت وتب تمامي زايل شد.

3 )و سوري و شادي اي به آن بسياري، تيره شد                    4 ) آگاه شدند كه غرقه خواست شد. بانگ و هزاهز وغريو برخاست.

سؤالات ادبیات تخصصی ( فارسی و علوم و فنون ادبی ) سال یازدهم انسانی ، ویژه عید « گروه ب»

1 ـ وزن کدام مصراع از تکرار ۴ فاعلاتن درست شده است؟

1 )من به هر جمعیتی نالان شدم                                                          2 )درین درگاه بی چونی همه لطف است و موزونی

3 )روزگار است این که گه عزت دهد گه خوار دارد                              4 )چه غم دیوار امت را که دارد چون تو پشتیبان

2 ـ کدام دو رکن در همة تشبیه ها حضور دارند؟

1 ) مشبه ، مشبه به          2 )مشبه، وجه شبه                3 ) مشبه به ، ادات تشبیه                 4 )ادات تشبیه ، وجه شبه

3 ـ با توجه به بیت زیرکدام واژه)مجاز( وکدام )قرینة( آن است؟

» عالم از شور و شرّعشق هیچ خبر نداشت / فتنه انگیز جهان، نرگس جادوی تو بود «

1 )نرگس ،جادو                      2 ) نرگس، فتنه انگیز بودن               3) عالم، شور                     4 )عالم ، شر عشق

4 ـ کدام اثر عبید زاکانی در بیان ناهنجاریهای اجتماعی به ویژه دو طبقۀ حاکمان و قاضیان به شیوۀ تمثیل است؟

1 ) موش و گربه                    2(  رسالۀ دلگشا                    3(  اخلاق الاشراف                 4 ) صد پند 

5 ـ  تمام شاعران زیر، به جز ......... از نظامی تقلید کرده اند؟

1 ( حافظ                          2( سلمان ساوجی                 3( جامی                           4( خواجوی کرمانی  

6 ـ کدام بیت، با خوشۀ هجایی داده شده هماهنگ است؟      ( - u / - - u / - - u / - - u )

1 )در این درگاه بیچونی، همه لطف است و موزونی/ چه صحرایی، چه خضرایی، چه درگاهی، نمی دانم

2 ( سینه مالامال درد است ای دریغا مرهمی/  دل ز تنهایی به جان آمد خدا را همدمی

3) چو خواهی که نامت بوَد جاودان / مکن نام نیکِ بزرگان ، نهان

4 ) از خدا جوییم توفیق ادب/
 بی ادب محروم ماند از لطفِ رب

7 ـ باور به قضا و قدر و باور به اختیار و اراده در شعر به ترتیب از ویژگی های فکری سبک کدام گزینه است؟

1 )عراقی                     2(خراسانی                                3 (خراسانی عراقی                    4(عراقی خراسانی

8 ـ کدام گزینه در حوزة علم بیان بررسی می شود؟

1 )تشبیه و تلمیح       2 (مراعات نظیر و استعاره              3(مجاز و کنایه                        4(تشخیص و حسن تعلیل

9 ـ در عصر مغول و تيموري نگارش كدام نوع ادبي رواج يافت؟

1 )تاريخ نويسی                   2 ) سفرنامه نويسي                              3 )فرهنگ نويسي                4 ) تفسيرنويسي

10 ـ قديم ترين تاريخ نوشته شده درباره تيمور كدام كتاب است؟

1 )ظفرنامۀ شامي                   2 ) جهان گشاي جويني                  3 ) جامع التواريخ               4 ) تاريخ گزيده

11 ـ کدام واژه با بقیه مترادف نیست؟

1 ) الم                                    2 ) رایت                            3 ) بیرق                                4 ) درفش

12 ـ کدام یک از افراد با بیت مقابلش ،مرتبط نیست؟

1 ) از چنبر نفس رسته بودند آنها بت ها را همه شکسته بودند آنها )غواصان )

2 )گرفته برق تابان عشق را بر دوش کسی که دوش به دوش سپیده می آید )امام زمان ( عج )

3 )ای کعبه به داغ ماتمت نیلی پوش وز تشنگی ات ، فرات در جوش و خروش ) حضرت عباس)ع(

4 )به سال اندکی وبه دانش بزرگ گوی، بد نژادی، دلیر و سترگ )ضحاک(

13 ـ در بیت زیر کدام عبارت نقش « نهادی » ؟

» طلوع برکه خورشید تابناک دل است ستاره ای که ز آفاق دیده می آید «

1 ) طلوع برکه                                2 )کل مصراع دوم                   3 ) خورشید تابناک دل                           4 ) ستاره

14 ـ دربیت » از آن چرم کاهنگران پشت پای بپوشند هنگام زخم درای « پشتپای یعنی :

1 ) هنگام کار                                 2 )پاشنه پا                 3 )روی سینه و شکم                                   4 )روی پای

15 ـ مصرع « نه هرگز براندیشم ازپادشاه « یعنی :

1 )از سلطان نمی هراسم               2 ) از شاه گله ای ندارم            3 )به ضحّاک فکر نمی کنم        4 ) از سلطان تقاضایی ندارم

16 ـ مفهوم سخن «آن‌چه دارم از اندک‌مایه حطام دنیا، حلال است و کفایت است و به هیچ زیادت حاجتمند نیستم» با کدام بیت، تناسب دارد؟

1)تواضع سرِ رفعت افرازدت/ تکبّر به خاک اندر اندازدت        2)اگر پای در دامن آری چو کوه/ سرت زآسمان بگذرد در شکوه

3)قناعت سر افرازد ای مردِ هوش/ سرِ پرطمع، برنیاید ز دوش    4)مبر طاعت نفس شهوت‌پرست/ که هرساعتش قبلۀ دیگر است

17 ـ در بیت «زاغی از آن‌جا که فراغی گزید/ رخت خود از باغ به راغی کشید» کدام آرایۀ ادبی وجود ندارد؟

1)جناس                      2)کنایه                     3)واج‌آرایی                        4)ایهام

18 ـ مفهوم بیت «به ترتیبی نهاده وضع عالم/ که نی یک موی باشد بیش و نی کم» با کدام بیت زیر تناسب دارد؟

1) همه عالم فروغ روی حق دان    /    که حق در وی ز پیدایی‌ست پنهان

2)ز فضلش هر دو عالم گشت روشن  /  ز فیضش خاک آدم گشت گلشن       

3)به نزد آن که جانش در تجلّی‌ست    /     همه عالم کتاب حق تعالی‌ست      

4)اگر یک ذرّه را برگیری از جای     /      خلل یابد همه عالم سراپای

19 ـ در بیت « كنار تو لنگر گرفت كشتي عشق/  بيا كه ياد تو آرامشي است طوفاني » کدام آرایۀ ادبی به کار نرفته است ؟

الف ) ایهام تناسب               ب ) تشبیه                    ج ) تناقض               د ) مجاز

20 ـ مفهوم آیة«  تعزّ من تشاء و تذلّ من تشاء» در کدام گزینه دیده نمی شود ؟

1 ) آن که حظ آفرید و روزی سخت/ یا فضیلت همی دهد یا بخت

2 ) یكی را به سر برنهد تاج بخت/  یكی را به خاک اندر آرد ز تخت

3 ) یكی را ز ماه اندر آری به چاه / یكی را زچاه اندر آری به ماه

4 ) بلند آن سر که او خواهد بلندش/  نژند آن دل که اوخواهد نژندش